Is er een depressie-epidemie of valt het wel mee?

In de media verschijnen met grote regelmaat berichten over het magische getal van één miljoen depressieve Nederlanders. Tel daarbij op dat we allemaal wel iemand kennen die depressief is (geweest) en het lijkt er op dat ons kikkerlandje te maken heeft met een depressie-epidemie. Zijn we anno 2017 nu echt vaker depressief dan bijvoorbeeld veertig jaar geleden of is het allemaal een stuk genuanceerder? In deze blog geef ik hier antwoord op.

Cijfers
Om een antwoord op de vraag te krijgen of steeds meer mensen depressief zijn begin ik mijn zoektocht bij het Trimbos Instituut. Dit instituut houdt zich bezig met het verzamelen van informatie over de mentale en lichamelijke gezondheid middels een bevolkingsonderzoek die bekend staat als NEMESIS. Om inzicht te krijgen in de prevalentie van depressie door de jaren heen vergeleek ik de gegevens van de NEMESIS-1 (1996) en NEMESIS-2 (2007).

Uit deze bevolkingsonderzoeken blijkt dat jaarlijks ongeveer vijf procent van de Nederlanders depressief is. Dit cijfer blijkt echter al jaren stabiel waardoor je kunt concluderen dat er geen sprake is van een epidemie en dat door de jaren heen ook niet meer Nederlanders depressief zijn geworden.

Media
Hoe komt het dan toch dat het net lijkt of meer Nederlanders depressief zijn? Dit ligt deels aan de informatie die de populaire media verspreiden. Bijna altijd duikt het ‘magische’ getal op van één miljoen. Vervolgens gaat dit getal een eigen leven leiden. Het waren de populaire nieuwsbronnen zoals NU.nl, de NOS, Trouw en De Telegraaf die hun lezers lieten weten dat maar liefst één miljoen mensen in Nederland depressief zouden zijn. Deze nogal voorbarige conclusie werd getrokken op basis van het jaarlijks aantal verstrekte recepten voor antidepressiva en de uitkomst van een gezondheidsenquête die regelmatig door het CBS wordt uitgevoerd. Deze gegevens vertellen echter niet het hele verhaal.

Recepten
Laten we eens kijken naar het aantal recepten voor antidepressiva die jaarlijks worden uitgeschreven. Het aantal hiervan ligt al jaren tussen de 800.000 en 1.000.000. Belangrijk is het om hier bij op te merken dat antidepressiva niet alleen worden gebruikt voor het behandelen van depressie maar ook voor angsten, fibromyalgie, eetstoornissen, slaapproblemen en in een aantal gevallen ook voor pijn. Één miljoen verstrekte recepten betekent dus niet automatisch één miljoen depressieve Nederlanders.

Uit onderzoek blijkt verder dat depressie bij minder dan de helft van de Nederlandse gebruikers de reden van het voorschrijven van een antidepressivum is. Ditzelfde beeld zien we ook in andere Europese landen.

Sinds 2004 is het gebruik van antidepressiva in Nederland behoorlijk stabiel. Dit wordt bevestigt door een recente studie van epidemioloog Raymond Noordam. Ongeveer 6% van de Nederlanders gebruikt een antidepressivum en ondanks dat dit in 1996 nog 3% was is dit cijfer al meer dan tien jaar stabiel.

Conclusie
Ondanks onze moderne, snelle en overprikkelende maatschappij komt depressie tot nu toe gelukkig niet vaker voor dan bijvoorbeeld 20 jaar geleden. Ook is het gebruik van antidepressiva stabiel te noemen. Of dit in de toekomst ook zo blijft weet niemand, maar met de gegevens van nu is er geen sprake van een depressie-epidemie.

Bevlogen & veelzijdig | Uitgever rechtblog.nl | (Arbeids)recht | Onderzoeker | Wetenschap | Kenniscentrum Winterdepressie | Boekenwurm | Kritisch burger | Libido sciendi

Geef gerust je mening!

Wees de eerste met een reactie

Houdt mij op de hoogte van
avatar